Val van de opstandige Engelen

val van de opstandige engelenKenmerkend voor het werk van de gebroeders Van Limburg is het gebruik van een bijzonder indringend koloriet. Vooral het intense blauw is haast als een handtekening. Alle kleuren werden in het atelier van de schilders gemaakt met pigmenten die onder hun supervisie werden ingekocht. Het aanmaken van de verfstof was een duur en ingewikkeld proces. Hun befaamde blauw, zo prominent op deze afbeelding van de engelenval, maakten ze van lapis lazuli, een kostbare halfedelsteen uit het Midden-Oosten. De lapis lazuli werd vermalen, met water vochtig gemaakt en dan gebonden met Arabische gom. Zo verkregen ze een emaille-achtig medium dat met behulp van uiterst fijne penseeltjes toch soepel en precies kon worden aangebracht. De dik opgebrachte verfstoffen en het royale gebruik van bladgoud maakten de manuscripten zwaar en behoorlijk volumineus.

Hoe kwamen de engelen, die toch het eeuwige leven hadden en zich konden verheugen in het aanschijn des Heren, op het ongelukkige idee om in opstand te komen tegen God Almachtig, en hoe gebeurde het, vervolgens, dat uit deze zonde alle andere zonden zijn voortgekomen?

Het ging mis toen God de mens schiep. God eiste dat alle engelen zich dienstbaar zouden opstellen aan de mens, die immers was geschapen naar Zijn beeld en gelijkenis. Lucifer, aanvoerder van de engelenorde der serafijnen, weigerde. Hij wilde alleen buigen voor God en niet voor Zijn evenbeeld. In diezelfde tijd, vlak na de schepping van de mens, stuurde God beschermengelen naar de aarde om de mensen te onderrichten in een aantal essentiële zaken. Maar de beschermengelen zagen hoe mooi de dochters van de mensen waren en ze gaven zich over aan hun lusten. Er ontstonden twee kampen en Lucifer deed een greep naar de macht. Dat werd God te gortig. Hij gaf aartsengel Michaël de opdracht met zijn hemelse legerscharen de opstandige engelen te verdrijven. Op de afbeelding zien we het moment dat Lucifer en zijn medestanders vleugellam ter aarde storten, voor eeuwig verdoemd. De hemelen waren nu bevrijd, maar de aarde werd er niet beter op. Lucifer en de zijnen werden verteerd door woede en wraakgevoelens. Vanaf dat moment proberen zij zonder ophouden de mensen te verleiden tot zonde en de verwerping van God.

Deze geschiedenis stamt niet uit de bijbel, maar uit het apocriefe (niet in de bijbel opgenomen) boek Enoch. Van daaruit vond het relaas zijn weg naar de verbeeldingswereld van de Middeleeuwen om uiteindelijk door Dante en Milton zijn definitieve vorm te krijgen.

x

fol 150v 151 retuschiert 200x280fol 155v 156 retuschiert 200x280 fol 160v 161 retuschiert 200x280 fol 16 retuschiert 200x280 fol 87v 88 1 retuschiert 200x280

© 2016 Stichting Gebroeders van Limburg

024 3602414

Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Postbus 1180, 6501 BD Nijmegen